Afvallen na een zwangerschap kan best ingewikkeld zijn, terwijl het op social media soms lijkt alsof je na de bevalling razendsnel weer in je oude spijkerbroek past. Voor Rowena (34) was dat allesbehalve de realiteit. PCOS, een intensief fertiliteitstraject, drie zwangerschappen en maanden slaaptekort lieten hun sporen na.
Ieder lichaam en iedere zwangerschap is anders. Tijdens en na een zwangerschap verandert er bovendien veel meer dan alleen je gewicht. Dat weet Rowena inmiddels als geen ander.
Overlevingsstand
Zwanger worden was voor Rowena niet vanzelfsprekend. Door PCOS belandde ze in een intensief fertiliteitstraject. Pas na haar elfde poging raakte ze zwanger. “Door alle hormonen kwam ik al veel aan voordat ik überhaupt zwanger was.” Daarna volgden drie zwangerschappen, ieder met hun eigen uitdagingen. Ze maakte een miskraam mee en kreeg zwangerschapsvergiftiging en zwangerschapsdiabetes. Ook na de geboorte bleef het zwaar. Hun dochter sliep maandenlang niet langer dan een uur achter elkaar. “We leefden echt in de overlevingsstand en dan ben je niet bezig met je zwangerschapskilo’s”, vertelt Rowena.
De druk van de oude spijkerbroek
Op sociale media lijkt het volgens Rowena alsof je lichaam na een zwangerschap razendsnel terugveert, maar zo werkt het niet. Een zwangerschap en bevalling vragen veel van je lichaam en het herstel verloopt bij iedereen anders. Voor Rowena was het dan ook frustrerend om steeds beelden te zien van vrouwen die ogenschijnlijk moeiteloos weer in hun oude kleding pasten. “Op social media lijkt het soms alsof iedereen na een paar weken weer in haar oude spijkerbroek past. Ik vind dat zo frustrerend. Voor veel vrouwen is dat helemaal niet de realiteit.”
Pas toen haar dochter acht maanden oud was en ze eindelijk weer een beetje kon slapen, kreeg Rowena haar energie terug om haar leven opnieuw op te pakken. “Daarvoor was ik gewoon te moe.” Inmiddels sport Rowena weer twee keer per week en probeert ze gezondere keuzes te maken. Niet omdat ze vindt dat haar lichaam zo snel mogelijk weer moet worden zoals vroeger, maar omdat ze zich beter wil voelen.
Van slaaptekort tot stress
Dat gewicht na een zwangerschap soms minder makkelijk verdwijnt dan gehoopt, is niet alleen een kwestie van discipline. Je lichaam heeft tijdens een zwangerschap en bevalling veel te verduren en heeft daarna tijd nodig om te herstellen. Ook factoren als slaap, stress, hormonen, leefstijl en medische omstandigheden kunnen invloed hebben op je gewicht.
Zo kan te weinig of slechte slaap ervoor zorgen dat je meer trek krijgt in calorierijk eten. Ook veranderingen in hormonen die je eetlust reguleren en hogere cortisolspiegels kunnen hierbij een rol spelen. Langdurige stress kan dit versterken. Daarnaast spelen hormonale veranderingen een belangrijke rol bij de gewichtstoename tijdens de zwangerschap en het vasthouden van gewicht na de bevalling.
Gewicht en gezondheid
En nee, een lichaam hoeft na een bevalling niet meteen terug naar het gewicht van vóór de zwangerschap. 13-20% van de vrouwen houdt tenminste 5 kg vast na de bevalling. De eerste periode staat voor veel vrouwen vooral in het teken van herstellen, wennen aan het moederschap en – als dat lukt – wat slaap inhalen.
Toch kan het zijn dat je je na verloop van tijd zorgen gaat maken over je gewicht of je gezondheid. In zo’n situatie hoef je het niet allemaal zelf uit te zoeken. Het kan helpen om je vragen te bespreken met een huisarts of andere zorgverlener. Samen kun je kijken naar je gezondheid, voorgeschiedenis en leefstijl en wat voor jou een passende aanpak kan zijn. Er is namelijk geen oplossing die voor iedereen hetzelfde werkt. En daarnaast: hulp vragen betekent niet dat je hebt gefaald. Juist niet.
‘Wees lief voor je lijf’
Voor Rowena draait het inmiddels niet alleen meer om de weegschaal. Ze kijkt anders naar haar lichaam dan vroeger. “Mijn buik is niet meer zo strak als eerst, maar het is wel het eerste huisje van mijn drie dochters geweest.” Die gedachte helpt haar om milder naar zichzelf te kijken. “Je lichaam verandert en dat is oké. En als je merkt dat je ergens mee worstelt, weet dan dat je daar niet alleen in bent en dat je hulp mag vragen. Wees lief voor je lijf. Het is sterker dan je denkt.”
Meer weten over overgewicht en passende ondersteuning? Op evenovergewicht.nl vind je betrouwbare informatie over overgewicht, een BMI-calculator en een tool om een zorgverlener te vinden die bij jou past.
Dit artikel is gemaakt in samenwerking met Novo Nordisk.
Anouk (37) dacht dat ze inmiddels wel wat gewend was van haar dochter Maud. Vragen over poep, piemels en waarom papa wél een baard mocht maar zij geen glitterjurk naar de supermarkt: prima. Daar draaide ze haar hand niet meer voor om. Maar na zwemles, in een kleedkamer vol halfnaakte mensen en zoekgeraakte onderbroeken, besloot […]
Carola de Koning (46) werkte als leerkracht en kindercoach en specialiseerde zich in stress bij kinderen. Nu is ze onderwijsdeskundige bij Wijzer over de Basisschool en ontwikkelt zij samen met haar team nieuwe leermiddelen. Ze is expert in toetsstress rondom toetsen van IEP, Leerling in beeld (Cito) en de Doorstroomtoets. In haar columns neemt ze […]
Anne woont met haar gezin diep in de bossen van Zweden. De dichtstbijzijnde buren – en zelfs de brievenbus – zijn zes kilometer verderop. Water komt uit eigen bron, stroom van zonnepanelen en telefoonbereik is er vrijwel niet. Een vrij leven, maar vergis je niet: het is ook keihard werken.
Staat dit boekje bij jullie thuis tussen de favorieten? Dan is het goed om even op te letten. TK Maxx heeft een terugroepactie aangekondigd voor een kartonnen kinderboekje, omdat er onderdelen kunnen loskomen die gevaarlijk zijn voor jonge kinderen.
Naomi (31) doet communicatie bij een gemeente en is getrouwd met Youp (34). Samen zijn ze de trotse, soms oververmoeide ouders van tweeling Ties en Evi (4). Verwacht in deze column geen opvoedadviezen, maar wel veel liefde, chaos en herkenbare kleuterperikelen uit het leven van een tweelingmoeder. Je kunt haar ook volgen op Instagram.